Yabancı uyruklular sağlıktan nasıl yararlanırlar?

Çeşitli nedenlerle ülkemize gelen ve sağlık nedenleri ile tedavi görmek isteyen yabancı uyruklular, nasıl sağlıktan yararlanacaklarını bilemiyorlar. Gerek iş için, gerek eğitim için gelen veya vatansız/sığınmacı kapsamında Türkiye’de bulunan bu kişilerin sağlıkla ilgili merak ettikleri hususlara bu yazımızda yer vereceğiz.

Öncelikle Türkiye’de çalışan veya işyeri sahibi olan yabancı uyruklu kişilere değinelim. Çalışma izni alarak veya işyeri açarak ülkemizde ikamet edenlere geçici vatandaşlık numarası verilmektedir. Bu geçici vatandaşlık numaralarına 30 gün genel sağlık sigortası çalışan ise bildirilen veya işveren ise kendileri tarafından prim ödenen kişiler sağlıktan yararlanabilmektedirler.

Bu kişilerin eş, çocuk, anne ve babaları da kendi ülkelerinde sosyal güvenceleri olmadığını taahhüt belgesi ile belirttiklerinde ikamet tezkerelerinde belirtilen süre (ülkemizde ikamet izni verilen zaman) ile sınırlı olmak üzere sağlıktan yararlanırlar.

Herhangi bir işte çalışmayan yabancı uyruklu kişiler Türkiye’de yerleşim süreleri 1 yılı geçtiği tarihten itibaren 1 ay içerisinde başvurmaları durumunda genel sağlık sigortası hükümlerinden yararlanırlar. Bu kişilerin sağlık hizmetlerinden yararlanmak için başvurması durumunda gelir testi istenilmeksizin en yüksek prim oranı üzerinden genel sağlık sigortası için ödemek durumunda olacakları tutar hesaplanmakta, kendilerine ve hak sahiplerine sağlık hizmet sunulmaktadır.

Türkiye’de eğitim gören yabancı uyruklu öğrenciler okullara kayıt tarihinden itibaren 3 ay içinde başvurmaları halinde genel sağlık sigortalısı sayılmaktadırlar. Eğer kayıt tarihinden itibaren başvurmazlarsa öğrenimleri süresince genel sağlık sigortası hükümlerinden yararlanamazlar. Genel sağlık sigortasından yararlanacak öğrenciler her bir öğrenim dönemi için asgari ücretin % 12’si tutarında prim ödemek zorundadırlar.

Türkiye’de bulunan KKTC vatandaşları yabancı uyruklu kişiler kapsamında değerlendirilmemektedir. KKTC vatandaşları aynen Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının sahip olduğu hakları kullanabilmektedirler.

Yurtdışında çalışanların sigorta başlangıç tarihi

Soru: Ben 1961 doğumluyum. 1988-1992 yılları arası 4 yıl İsviçre’de sigortalı olarak çalıştım. 1994 yılında prim transferi yaparak çalışmış olduğum bu 4 yıl süreyi borçlandım ve gelen primlerden parayı tahsil ettiler. Daha önceden Türkiye’de herhangi bir sigortam ve çalışmam yoktu. 2004 yılından itibaren de Türkiye’de SSK’lı olarak çalışmaktayım. SSK’ya göre benim sigorta başlangıç tarihim hangi yıl olur? İshak İ.

İshak Bey, Türkiye’de ilk defa sigortalı olduktan önceki yurtdışı çalışmalarınız için borçlanma yaptığınızda sigorta başlangıç tarihiniz borçlanma yaptığınız gün kadar geriye götürülerek bulunur. Ancak sizin borçlanmayı ödediğiniz tarih 1994 olduğundan (Türkiye’de hiçbir sigortalılığınız yok iken); ödeme yaptığınız 1994 yılından geriye borçlanma süresi kadar gidilerek sigorta başlangıç tarihinizi bulabilirsiniz.

Soru: Merhaba Osman Bey; yazılarınızı takip ediyorum. Kıdem tazminatı hakkında size bir konuyu danışmak istiyorum. 2010 yılından itibaren Başbakanlığa bağlı bir kamu kurumunda taşeron işçi (sekreter) olarak çalışıyorum. Her yıl girdi çıktı yapılıyor, sözleşme yenileniyor. 2014 Şubat ayında 4 sene olacak. Fakat ben işten ayrılmak istiyorum. Mesai ücretlerimiz ödenmiyor, maaşlarımız düzenli ödenmiyor. Bu durumda iş akdimi feshedip kıdem tazminatı alabilir miyim? Mustafa Ç.

Mustafa Bey; İş Kanunu’na göre işveren ücretle ilgili hususta sözleşme şartlarına uygun davranmaz veya ödemelerinizi yapmazsa haklı nedenle sözleşmenizi feshedebilir tazminatınızı alabilirsiniz. Bu durumunuzu ispatlayabilirseniz işyerinizden istifa ederek tazminatlarınızı alabilirsiniz.

osmanozpolat@gmail.com

Twitter: @osozbolat

Bir önceki yazımız olan Çeyiz parası kimler alabilir? başlıklı makalemizde anlaşmalı boşanma, çeyiz parası ve evlenme ödeneği hakkında bilgiler verilmektedir.

Yazar: Osman Özbolat

İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Mevzuatı ile ilgili her türlü sorularınızı ve danışmanlık taleplerinizi İLETİŞİM bölümüne yazarak bize ulaştırabilirsiniz. Şirketinize ait ücretsiz teşvik analizi yaptırmak ve Sgk ve İş-Kur teşviklerinden etkin bir şekilde yararlanmak için de www.insdanismanlik.com adresimizi ziyaret edebilir uzmanlarımızdan görüş ve öneri alabilirsiniz.

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar