İşverenler, işyerinizde dolandırılmayın!

 

Son günlerde dolandırıcıların vatandaşları nasıl kandırdıklarını basın ve medyadan hayretler içerisinde takip etmekteyiz. Bu kişilerin en önemli özelliği, uyguladıkları senaryoda rollerini en iyi şekilde ifa edebilmeleridir.

Muhataplarına ”devlet adına iş yaptıklarını” vurguladıklarında, karşılarındakilerinin iyi niyet, güven ve tedirginliklerinden acımasızca istifade etmektedirler.

Birkaç gün önce mahalle esnafı Hasan Beye uğradığımda heyecanla yanıma geldi ve başına gelenleri birer birer anlattı. Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan geldiklerini söyleyen takım elbiseli, genç, diksiyonları iyi iki kişi SGK adına Hasan Beyin işyerinde denetim yapacaklarını söylemişler. Kişilerin boyunlarında SGK amblemli kimliği gören Hasan Bey, bu kişilere izin vermiş.

Denetim sonrasında Hasan Beye, “sözde tespit ettikleri eksikliklerle ilgili işyerine çok ağır cezalar kesileceğini, ancak bu eksikliklerin giderilebilecek şeyler olduğunu, durumu görmemezlikten gelebileceklerini” ifade etmişler. Ağır cezaları duyan ve korkan Hasan Bey, karşısındaki kişilerin para taleplerine olumlu yanıt vermiş. Ancak kasasında ödeyecek tutarda para olmadığından zaman istemiş. Denetim elemanı olduğunu belirten kişiler de bir telefon numarası bırakarak işyerinden ayrılmışlar.

Daha sonra mali müşaviri ile görüşen Hasan Bey, işyerine gelen kişilerin sahte denetmen olduğunu anlıyor ve parasını son anda kaptırmaktan kurtarıyordu. Ancak bütün işverenler Hasan Bey gibi şanslı mı dersiniz?

Özellikle son zamanlarda SGK ve Maliye’den geldiklerini söyleyen ve işyerinde bir denetim elemanı gibi denetim yapan ve tehditlerle işverenlerden adeta soygun yapan kişiler bir hayli çoğaldı. O zaman işverenlerin sahte denetim elemanı ile gerçek denetim elemanını nasıl anlamaları gerektiği konusunda bilgi edinmeleri büyük önem taşımaktadır.

Gerçek denetim nasıl olur?

Bir denetim görevlisi (Müfettiş, denetmen, kontrolör, denetçi vs.) işyerine ilk girdiğinde işyerinin yetkilisine bir devlet görevlisine yakışır şekilde kendisini tanıtır ve görev kimliğini gösterir. Kimlik kişinin şahsına düzenlenmiş, görev ve yetkilerinin yazıldığı bir belgedir. Bu belge gösterilmeksizin kesinlikle işyerinde denetime başlanılmaz.

Denetime geldiğini söyleyen kişi kimlik göstermezse, işverenin işyerinde denetim yapacak olan kişiden kimliğini görmek istemesi gerekmektedir.

Görev kimlikleri her kurum için farklı düzenlendiğinden belirli bir standardın olmaması nedeniyle uydurulmuş bir kimlikle de dolandırıcılık yapılmaktadır. Hatta bu kimlikler gerçekte fiilen görev yapan bir denetim elemanının adına da düzenlenmiş olabilmektedir. Böylelikle şüphelenilen kişi ile ilgili çalıştığı Kuruma arayan işverene “o isimde bir denetim elemanının görev yaptığı” söylendiğinden şüphe çekmemektedirler.

Görüldüğü üzere kimlik, bir kişinin sahte veya gerçek denetim elemanı olup olmadığının anlaşılması konusunda tek başına yeterli değildir.

İkinci husus denetim safhasıdır. Bu aşamada yapılan denetimle ilgili olarak kesinlikle işyerinde bir tutanak düzenlenir ve bu tutanak işyeri yetkilisi ile birlikte imza altına alınır. Düzenlenen tutanakta ilgili denetim görevlisinin kesinlikle kaşesi ve adına tanzim edilen mührü bulunur. Mühürsüz ve kaşesiz tutanakları gördüğünüzde karşınızdaki kişinin sahte olduğunu anlayabilirsiniz.

Şahit olduğumuz olaylarda sahte denetim elemanları tarafından düzenlenen sözde tutanaklarda kaşe ve mührün olmadığını ve sadece isim ve imza ile tutanak düzenlendiğini görmekteyiz. Ancak bu işlerde baya yol almış dolandırıcıların kaşeleri bile yaptırdıkları görülmektedir.

Hal böyle olunca tutanak safhasında bile karşınızdaki kişinin gerçek olup olmadığını anlamayabilirsiniz. Ancak tutanak aşaması olayı çözmeniz açısından bir anahtardır. Bu aşama işyerinde yasal eksiklerin tespiti ve bunların kayda geçirilmesi safhasıdır.

Dolandırıcılar işte tamda bu aşamada “işyerindeki eksikliklerden, cezaların çokluğundan ve sizi zor durumda bırakacağından” bahsederek, kendilerine bir miktar para vermeniz halinde bu cezayı yazmama durumlarının da olduğunu ifade ederler.

Buraya kadar anlatılan süreçten sonra işverenlerin: “dolandırıcılar kimliğe, kaşeye kadar yaptırıyormuş, o zaman biz nasıl anlayacağız?” diye düşündüklerini tahmin ediyorum.

Dolandırıcıları tespit etmek için iki kesin yöntem

Birinci yöntem işyerinize gelen ve şüphelendiğiniz denetim görevlilerine görev yaptıkları yeri sorun. Bu kişilerden görev kimliklerini değil, görev emirlerini isteyin. Çünkü hiçbir denetim görevlisi görev emri olmadan denetim yapamaz. Görev emirlerini aldıktan sonra çalıştıkları kurumu arayarak (kurum telefonunu siz bulacaksınız) “böyle bir görev emrinin olup olmadığını” sorgulayın. Tarih ve sayısı ile görev emri doğrulandığında biliniz ki işyerinizde gerçek denetim yapılıyor.

İkinci yöntem en kolay ve kesin tespit etme yöntemidir. İşyerinizde denetime gelen kim olursa olsun, sizden ayni (parasal olmayan) yada maddi bir şey talep ediyorsa biliniz ki o sahte bir denetim görevlisidir. Böylesi bir durumda gizlice 155 Polis İmdat hattını arayarak durumu ihbar ediniz ve bu kişileri adalete teslim ettiriniz.

Kurumlar gazete ve dergi satmaz

Son bir hususta, işyerlerine giderek, “Maliye’den SGK’dan geliyoruz, gazetemizi/dergimizi alın” diyerek birkaç parça kağıt parçasını işverenlere zorla satan sahte memurların varlığıdır. Hiçbir Kurum para karşılığında bu şekilde işyerlerine memurlarını göndererek bir ticaret işine girmez.

İşverenleri bilgilendirici ve rehberlik edici dergi ve broşürler her Kurumda ücretsiz olarak dağıtılmaktadır.

İşyerinize gelen bu tür dolandırıcılara hem kendiniz, hem de o işi gerçekten hakkıyla yapan meslek mensupları adına fırsat vermeyin.

Twitter: @osozbolat

osmanozpolat@gmail.com

Bir önceki yazımız olan Emekli olamayanlar SGK primlerini geri alabilir mi? başlıklı makalemizde emekli olamamak, emeklilik ve primlerin geri alınması hakkında bilgiler verilmektedir.

Yazar: Osman Özbolat

İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Mevzuatı ile ilgili her türlü sorularınızı ve danışmanlık taleplerinizi İLETİŞİM bölümüne yazarak bize ulaştırabilirsiniz. Şirketinize ait ücretsiz teşvik analizi yaptırmak ve Sgk ve İş-Kur teşviklerinden etkin bir şekilde yararlanmak için de www.insdanismanlik.com adresimizi ziyaret edebilir uzmanlarımızdan görüş ve öneri alabilirsiniz.

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar