Malulen emeklilik şartları

 

Çalışanların çeşitli nedenlerle karşılaştıkları olaylar, onların çalışma güçlerini azaltarak kayıplar meydana getirmekte ve işlerini göremeyecek durumda bırakmaktadır. Bu durumda iş hayatında diğer çalışanlarla eş değer tutulamayacak olan bu çalışanlar devlet tarafından “malul” olarak değerlendirilerek koruma altına alınmış ve maluliyet durumlarına göre de onlara emeklilik hakkı tanınmıştır. Malulen emekli olanlara sağlanan hak, onlara verilecek olan aylıktır. Bu aylığı alabilmek için de üç koşulun birlikte yerine getirilmesi gerekmektedir.

1- Öncelikle malul sayılmak için sigortalının kendisinin veya çalıştığı işyerinin talebi üzerine SGK tarafından belirlenen hastanelerce, SSK (4/a) ve Bağ-Kur (4/b) çalışanları için çalışma gücünün veya iş kazası ve meslek hastalıkları durumunda meslekte kazanma gücünün en az %60’ını; Emekli Sandığı (4/c) çalışanları için ise çalışma gücünün en az %60’ını veya görevlerini artık yapamayacak derece meslekte kazanma gücünü kaybettikleri tespit edilen kişiler malul olarak değerlendirilmektedir.

Ancak kişilerin malullük aylığından yararlanması için çalışma gücünün % 60’ını veya vazifesini yapamayacak derecede meslekte kazanma gücünü sigortalı olarak çalışmaya başladıktan sonra kaybetmeleri gerekmektedir. Sigortalı olarak çalışmaya başlamadan önce kişilerde mevcut olan rahatsızlıklar nedeniyle maluliyet aylığı bağlanmamaktadır. Bu şekilde, alınan sağlık raporu Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurulu tarafından da onaylandığında maluliyet oranı belirlenmiş olmaktadır.

2- Malullük aylığı için başvuracaklar için ikinci şart bekleme süresidir. Yani en az 10 yıllık sigortalılık süresi ve 1800 gün adlarına prim bildirilmiş olması gerekmektedir. Ancak kişi başka birinin sürekli bakımına muhtaç derece malul ise bu kişiler için sigortalılık süresi (yılı) aranmadan 1800 günle de başvruda bulunulabilir.

3- Üçüncü ve son şart da, malulen emeklilik için başvuracak kişiler çalışan ise, başvuruda bulunmadan önce çalıştıkları işyerinden ayrılmaları; şayet kişiler işveren ise işyerlerini kapatmaları veya devretmeleri gerekmektedir. Başvuruda bulunacak Bağ-Kur’lu (4/b’li) kişilerin ise ayrıca prim borçlarının da olmaması gerekmektedir.

Bu belirtilen üç koşulun sağlanması halinde kişiler malulen emekli edilmekte ve kendilerine malullük aylığı bağlanmaktadır.

SGK’dan çok önemli maluliyet düzenlemesi

Malulen emeklilik konusunda sıkça karşılaşılan ve insanı gerçekten üzen uygulamalar vardı. Kişiler, rahatsızlıklarının maluliyet kapsamından çıkmaması için ellerinden geldiğince tedavi sürelerini uzatarak mevcut rahatsızlıklarının sona ermesini engelliyor, sağlıklarının daha da bozulmasına yol açıyorlardı. Çünkü o rahatsızlıkların ortadan kalkması kişilerin malul statüsünü kaybetmeleri demekti. Bu konuda Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından düzenleme yapıldı ve konu ile ilgili “Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği” yayımlandı. Yönetmelik hükümlerine göre artık diyabet, tüberküloz, sara, uykuda solunum bozukluğu, AIDS gibi hastalıklar maluliyet kapsamına alınırken kalp, akciğer, karaciğer, bağırsak nakilleri de sisteme dahil edildi. Böylelikle kapsam daha da genişletilerek yaşanan sıkıntılar giderilmeye çalışılarak çok faydalı bir düzenleme yapıldı.

Soru: Osman Bey; 2002 yılında özel kurumlarda kimya öğretmenliği yapmaya başladım ve 10 yıl boyunca devam ettirdim. Fakat özel kurumların anlaşma şartlarından dolayı sigorta prim günüm sadece 600.  2009 yılında kanser hastalığına yakalandım ve şuan çalışamayacak durumdayım. Malulen emeklilik hakkımı kullanmak istiyorum ancak bunun için sanırım 1800 gün prim isteniyormuş. 2007 yılında bir doğum yaptım doğum borçlanması diye bir şeyden söz ediliyor ayrıca 2001 yılında devlet okulunda sözleşmeli İngilizce öğretmenliği de yaptım bunları nasıl kullanabilirim?

Öncelikle geçmiş olsun. Malulen emekli olmak için gerekli olan sigortalılık süresini (10 yılı) tamamlamışsınız. 1800 gün de sigortalı olmanız gerekmektedir. Bunun için belirttiğiniz bilgiler çerçevesinde 600 gününüz mevcut. Çocuğunuz için doğum borçlanması yapıp 720 günde oradan alırsınız ve toplamda 1320 gününüz olur. Emeklilik için 480 gününüz kalıyor. Devlet okullarında ders ücreti karşılığında çalıştığınız dönemde sigortalı sayılmaktasınız. Eğer bu dönemlerde de 480 gün sigortalılığınız varsa en yakın SGK İl Müdürlüğü’ne giderek malulen emeklilik için başvurabilirsiniz.

Not: Emeklilik hesaplatmak isteyen okurlarımız T.C kimlik numaralarını, doğum tarihlerini, nüfusa kayıtlı oldukları ili ve kimliklerinde cilt numarasını yazdıkları takdirde hizmetlerini görebilme olanağımız söz konusu olmaktadır. Bunun yanında herhangi bir özür durumunun olup olmadığı, hizmet borçlanması yapılıp yapılmadığı gibi ayrıntıları da bize belirtmeniz hesaplamanın sağlıklı yapılması için önemlidir. Sorularınız eksiksiz olduğu sürece bu köşeden sırasıyla cevaplandırılmaya çalışılacaktır.

SAMANYOLU HABER

İletişim: osmanozpolat@gmail.com    

twitter.com/osozbolat  

Bir önceki yazımız olan Hafta tatili ile resmi tatil çakışırsa ne olur? başlıklı makalemizde bağ-kur prim borcundan kurtulma, haftalık izin ve izinlerin çakışması hakkında bilgiler verilmektedir.

Yazar: Osman Özbolat

İş ve Sosyal Güvenlik Mevzuatınıza ilişkin her türlü sorularınızı İLETİŞİM bölümüne yazarak bize ulaştırabilirsiniz.

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar