Torba yasada neler var? | Osman Özbolat

Torba yasada neler var?

torba yasaHükümet tarafından hazırlanan ve yakın zamanda çıkarılması planlanan torba yasanın detayları da belli olmaya başladı. Özellikle işçi, işverenlerin merakla beklediği yasaya ile ilgili detayları başlıklar halinde bugün sizlerle paylaşacağız. Tabii ki burada belirteceğimiz düzenlemelerin henüz tasarı olduğunu, söz konusu kanuna yasalaşma sürecinde eklemeler ve çıkarılmaların da olabileceğini belirtmekte yarar var.

Alt İşveren (Taşeron Düzenlemesi)

Mevcut yasada: “Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamayacağı” hükme bağlanmıştır. Yapılacak düzenleme ile taşeronlar tarafından asıl işverene ait işçilerin haklarının kısıtlanarak çalıştırılmaları halinde (bu durumu mahkeme tespit edecek) taşeron işçilerine ödenecek ücret ve diğer sosyal haklar, asıl işverenin çalışanlarında az olamayacaktır.

Yapılacak düzenlemeye göre işverenlere çeşitli yükümlülükler de getirilmektedir. İşverenler taşeronlarına ait çalışanların ücretlerini kontrol edecekler, ücretlerinin ödenmemesi durumunda, ödenmeyen ücretleri hak edişlerden keserek taşeron işçilerine ödeyeceklerdir.

Taşeronu değiştiği halde aynı işyerinde çalışmaya devam edenlerin yıllık ücretli izin süreleri çalışmalarına göre hesaplanarak kullandırılacaktır. Yine bu kapsamda kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan taşeron işçilerin çalışmalarının aynı kamu kurum veya kuruluşu veya farklı kamu kurum veya kuruluşunda geçip geçmediğine bakılmaksızın çalışma sürelerine göre kıdem tazminatları ödenecektir.

Kamu kurumlarında hizmet alımı yoluyla temin edilen işlerin süreklilik niteliği taşıması durumunda sözleşmeler artık 3 yıllık yapılacaktır.

Maden çalışanlarına yönelik düzenlemeler

İş Kanunda “otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin” iş akdini feshedilmesinin haklı bir nedene dayanarak gerçekleşmesi gerektiği belirtilmektedir. Yeni düzenleme yasalaştığı takdirde yer altında çalışan işçilerde kıdem şartı (6 aylık çalışma süresi) aranmayacak; maden işlerinde çalışanların çalışma süresi 6 aydan az da olsa işveren haklı neden olmaksızın bu kişileri işten çıkaramayacaktır.

Maden işyerlerinin yeraltı işlerinde sürekli veya değişimli olarak en az 20 yıldan beri çalışan sigortalılar için emeklilik yaş şartı 55’ten 50’ye indirilecektir. Yine bu sektörde çalışanların emekliliğine ilişkin olarak; bu işlerde sürekli olarak çalışılamayan süreler de (ücretli izin, sıhhi izin, resmi tatil, yıllık izin, eğitim ve kurs süreleri) fiili hizmet süresinden sayılacaktır.

Yapılacak düzenlemeye göre yeraltında çalıştırılan kişiler için haftalık çalışma süresi 36 saat olacak ve günlü çalışma süresi altı saati geçemeyecektir.  Ayrıca yeraltı işlerde çalışanların fazla çalışma (mesai) sürelerine ilişkinde düzenlemeler yapılmaktadır. Buna göre zorunlu nedenler ve olağanüstü durumlar hariç, yeraltında çalıştırılacak işçilere fazla çalışma yaptırılamayacaktır. Zorunlu haller ve olağanüstü durumlarda da haftalık 36 saatten fazla yapılacak çalıştırmalarda fazla mesai çalışma ücretinin yüzde elli artırılmasıyla ödenecektir.

Mevcut İş Kanununda yıllık ücretli izin süreleri açısında korunan çalışanlar, 18 yaşının altında ve elli yaşın üzerinde olan işçilerdi. Yapılacak düzenleme ile yeraltında çalışan işçilerde bu sınıfa girecek ve diğer çalışanlardan farklı izin hakkına sahip olacaklardır. Buna göre yer altında çalışanların yıllık izin süreleri kıdemleri: “bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara on sekiz günden, beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlara yirmi dört günden, on beş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara otuz günden” az olamayacak. www.osmanozbolat.com

Soma’da hayatını kaybedenlerin SGK’ya olan her türlü borçları silinmekte, hak sahiplerine şartsız koşulsuz ölüm geliri, muhtaçlık koşulu aranmaksızın ana ve babalarına aylık bağlanacaktır. Ayrıca vefat eden sigortalıların yakınlarından bir kişi de kamuda istihdam edilecektir.

Bunlar dışında önemli gördüğümüz değişiklikleri şu şekilde belirtelim:

– İşsizlik maaşı alırken işe iade davası ile işe başlatılan çalışanlar için işverenler tarafında 4 aylık ücretleri ve primleri ödendiğinden, işsiz kalınan dönemde kişilere ödenen işsizlik ödeneklerinin sadece 4 aylık kısmı istenilecek ve diğer dönemlere ait ücretler istenilemeyecektir.

-Doğumla Türk vatandaşı olup daha sonra vatandaşlıktan çıkanların yurtdışındaki hizmet sürelerini borçlandırabilme imkanı gelmektedir.

– Ülkeler arasındaki ikili sözleşmelerde açıkça belirtildiği takdirde, yurtdışında ilk kez işe başlayan kişilerin bu çalışmaları Türkiye’de yapacakları hizmet borçlanmalarında işe başlangıç tarihi olarak kabul edilecektir.  Bu şekilde davası sürenlerin davalarından feragat etmeleri halinde söz konusu düzenlemeden yararlanma hakkı getirilmektedir.

– Hâlihazırda 4/a kapsamında çalışan kadınlar doğum borçlanması yapabilmektedir. Yeni düzenleme ile 4/b ve 4/c kapsamında çalışan kadınlar da doğum borçlanması yapabileceklerdir. Aynı zamanda iki çocuk için yapılabilen doğum borçlanması yapılacak düzenleme ile üç çocuğa çıkarılmaktadır. Yine mevcut uygulamada iki olan tüp bebek denemesi de üçe çıkarılmaktadır.

– Yurtdışına işçi götüren işverenlerin çalışanları için uygulanan asgari ücret üst sınırı, altı buçuk katından üç katına indirilecektir.

– Genel sağlık sigortası açısından gelir testine hiç başvurmamış kişiler, Kanun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden aybaşından itibaren 3 ay içinde gelir testi yaptırmaları halinde tespit edilecek gelir seviyesine göre GSS primleri faizsiz yapılandırılacaktır. . Genel sağlık sigortası prim borçlarını ödemeyenlere de yeni bir imkan tanınacak. Söz konusu kişiler 4 ay içinde başvurursa, borçlarının faizleri silinecek ve bu borçlar 12 ayda ödenecek şekilde yeniden yapılandırılacak.

– 31.12.2013 tarihi öncesi olup 100 TL’den az olan SGK alacaklarından vazgeçilecek.

İletişim: www.osmanozbolat.com        

twitter.com/osozbolat

Bir önceki yazımız olan Sağlık aktivasyonları artık internetten yapılacak başlıklı makalemizde e-dvlet bildirimi, hak sahipliği ve sağlık aktivasyonu hakkında bilgiler verilmektedir.

Yazar: Osman Özbolat

İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Mevzuatı ile ilgili her türlü sorularınızı ve danışmanlık taleplerinizi İLETİŞİM bölümüne yazarak bize ulaştırabilirsiniz. Şirketinize ait ücretsiz teşvik analizi yaptırmak ve Sgk ve İş-Kur teşviklerinden etkin bir şekilde yararlanmak için de www.insdanismanlik.com adresimizi ziyaret edebilir uzmanlarımızdan görüş ve öneri alabilirsiniz.

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar